Culture

Hương Vị Tết Truyền Thống Xưa Và Nay Được Khắc Họa Bằng Âm Nhạc

Nhạc Tết đem tới cho ta tất cả các cung bậc cảm xúc khác nhau, những cảm giác mà chỉ có dịp Tết đến xuân về, khi nhìn lại một năm sắp trôi qua, đón chờ một năm mới cận kề tới thì ta mới có thể cảm nhận được rõ nhất.
Nguyễn Minh Hằng 21 tháng 01,2023

Nhu cầu dịch vụ, các mặt hàng hóa phục vụ thị trường Tết tăng cao | Thị  trường | Vietnam+ (VietnamPlus)

Nhạc Tết vẫn là một thứ gì đó không thể thiếu được trong mỗi dịp xuân về. Chỉ cần bước ra ngoài đường, mỗi khi nhạc Tết được phát ra từ một ngôi nhà nào đó, hay cửa hàng, quán cafe thì bao cảm xúc lại ập tới, mà khiến ta phải nghĩ rằng: “À, Tết sắp đến rồi.” Vui có, buồn có, tiếc nuối có, hoài niệm có, hy vọng cũng có, nhạc Tết đem tới cho ta tất cả các cung bậc cảm xúc khác nhau, những cảm giác mà chỉ có dịp Tết đến xuân về, khi nhìn lại một năm sắp trôi qua, đón chờ một năm mới cận kề tới thì ta mới có thể cảm nhận được rõ nhất.

Đối với trẻ nhỏ, Tết là dịp được mong chờ nhất, được sắm sửa quần áo mới, đồ chơi mới, được mua thật nhiều bánh kẹo, được lì xì. Đối với những bậc cha mẹ, song song với những niềm vui thì còn những suy nghĩ phức tạp hơn, lo toan về cuộc sống. Còn đối với những người con xa quê, thì đây là dịp để tạm gạt những áp lực công việc, áp lực về đồng tiền sang một bên mà đoàn tụ với gia đình, gần gũi bên những người mình yêu thương trong sự ấm cúng và sung túc. Mỗi dịp Tết đến xuân về, dù người ta đã có một năm trôi qua đầy khó khăn và lo âu, thì khi tới khoảnh khắc Giao thừa, ai rồi cũng sẽ tạm gác lại một năm đã qua, cùng một niềm tin tiến về một năm mới tràn đầy hy vọng.

Nhạc Tết mỗi thời lại có những nét đặc trưng riêng. Nhạc Tết xưa mang một sự trang trọng với những ca từ hoa mỹ. Còn ở thời hiện đại, nhạc Tết lại mang đầy sức trẻ, sự năng động, gần gũi, và thậm chí là vui nhộn. Song dù là thời nào, thì nhạc Tết vẫn luôn sống mãi trong mỗi con người Việt Nam.

Một Hà Nội dịu dàng và đầy hoài cổ trong không khí Tết truyền thống được khắc họa một cách rõ nét trong ca khúc năm 1956 “Gửi Người Em Gái” của nhạc sĩ Đoàn Chuẩn - Từ Linh. Đây là một bài hát gắn liền với chuyện tình đơn phương của nhạc sĩ này thể hiện qua những giai điệu và ca từ sang trọng và mỹ miều. Hay những giai điệu vui tươi yêu đời như một lời thông báo rằng xuân đã về cùng một năm mới đầy sức sống trong “Đón Xuân” (1953) của nhạc sĩ Phạm Đình Chương và “Xuân Đã Về” (1954) của nhạc sĩ Minh Kỳ.

Tới khoảng thập niên 1990-2000, làng nhạc Pop Việt có nhiều chuyển biến ấn tượng trước làn sóng áp đảo của nền nhạc Pop quốc tế. Với giai điệu mạnh mẽ, “Lắng Nghe Mùa Xuân Về” của nhạc sĩ Dương Thụ được coi là tác phẩm tiêu biểu và được trình diễn nhiều nhất tại các chương trình Gala Tết bởi nhiều giọng ca tên tuổi như Hồng Nhung, Bằng Kiều, Mỹ Linh: “Và chúng ta lại đón giao thừa. Phút giây lặng lẽ mong chờ. Lắng nghe mùa xuân về.”

Trải qua hai thập kỷ, với sự phát triển của công nghệ cùng sự ảnh hưởng của những dòng nhạc nước ngoài, nhạc Pop Việt liên tục chứng kiến những sự đổi mới với những thể loại như Hip-hop, Dance, Funk để ra đời những bản hit bắt tai, phù hợp với xu hướng giới trẻ. Song, khác với sự sang trọng, lịch lãm trong những ca khúc Tết năm xưa, nhạc Tết giờ đây lại phản ánh một cuộc sống hối hả, bon chen, và thậm chí là khắc nghiệt hơn so với Tết xưa. 

“Lương thì chưa kịp tăng. Xe thì hết cả xăng. Mong chờ bao mùa trăng, trăng mà mút mùa ‘cò không tiến’ (Tiền không có). Ăn còn không đủ no. Trăm ngàn thứ phải lo. Đang bình yên tự do mà chưa về mo đã lo sốt vó.” (JustaTee, Hoàng Thùy Linh, Đen Vâu - Làm gì mà phải Hốt)

Hay bên cạnh những áp lực về vật chất, một số ca khúc Tết còn đề cập tới nỗi sợ bị soi mói đời sống cá nhân trong những giao tiếp xã giao. Ví dụ như Bích Phương trong “Bao Giờ Lấy Chồng”: “Đầu năm cùng cha mẹ đi mừng Tết ông bà. Cô chú ai nấy đều hỏi con ế rồi à. Bạn trai đã có chưa sao chẳng dắt về nhà. Trời ơi một câu mà ai cũng hỏi vậy ta!”

Phản ánh một cuộc sống với nhiều áp lực và lo toan, các ca khúc Tết đều mang một thông điệp chung về ước muốn được đoàn tụ, sum họp với gia đình của những người con xa quê đang phải lăn lộn kiếm sống cũng như nhắc nhở rằng dù có đi tới đâu thì nhà cũng là nơi ấm áp nhất. Như trong bản hit “Đi Về Nhà” của Đen Vâu và JustaTee: “Về ăn cơm mẹ nấu, về mặc áo mẹ may. Về đưa ba ra chợ, mua cây đào cây mai về bày. Cả năm trời làm việc, nhiều khi rã rời như cái máy. Về nhà thấy áp lực nhẹ như bấc thổi cái là bay. Ấm êm hơn bếp lửa, ngọt bùi hơn lúa non.”

(theo rfi)

Related post