Chậm rãi, điềm đạm, thanh thoát, không vướng bận, với bộ râu trắng dài thật sự ấn tượng và có vẻ như luôn luôn đóng bộ áo thun trắng quần short đen, ông sở hữu một vẻ bề ngoài gần như “tâm linh” và thần bí.

Đây chỉ là một trong số rất nhiều thứ khiến người đời gọi ông là một “guru”, một “Zen master”, cùng những chiếc mác khác như “punk rocker”, “máy xén”, “ảo thuật gia” hay “phù thuỷ phòng thu”. Dr. Dre đã từng nói rằng ông “chắc chắn là producer đỉnh nhất mà bất kỳ người làm nhạc nào cũng muốn trở thành“. Johnny Cash coi ông như một hiện thân khác của Sam Phillips, người đã đem Elvis Presley, Jerry Lee Lewis, Carl Perkins đến với thế giới và thay đổi nền âm nhạc mãi mãi từ những năm 1950.

Tất nhiên, chúng ta đang nói về Rick Rubin, người có lẽ là producer có ảnh hưởng lớn nhất đến cục diện nền âm nhạc đương đại trong vòng 35 năm qua, với một sự nghiệp đồ sộ mà giờ đã đi vào huyền thoại. Ông đã thành lập nên hãng thu âm Def Jam trong phòng ký túc xá của mình và đưa hip-hop lên thành dòng chảy mainstream vào cuối những thập niên 80 với Public Enemy, Beastie BoysRun-DMC.

Giờ đây, Rubin là nhà sản xuất đã đem lại những giải thưởng âm nhạc danh giá nhất thế giới cho hàng chục nghệ sĩ như Johnny Cash, System Of A Down, Neil Diamond, The Dixie Chicks, Slayer, Red Hot Chili Peppers, Adele, Lady Gaga và Kanye West, và đó chỉ là một phần rất nhỏ trong số những nhân vật ông từng làm việc cùng.

Nổi tiếng với phương pháp tiếp cận “less is more” và luôn tìm cách tinh giản các sản phẩm âm nhạc để bản chất của chúng được tỏ rõ nhất, Rick Rubin đã được những nghệ sĩ vĩ đại nhất thế giới tìm đến để lấy niềm cảm hứng, cũng như thụ hưởng chính nguồn năng lượng ông toả ra.

Sở thích và sự tò mò của Rick không chỉ giới hạn ở vài thể loại nhạc hoặc những gì đang nằm top các bảng xếp hạng, và ông đã dành toàn bộ sự nghiệp của mình để “khai phóng” các nghệ sĩ, chỉ đơn giản bằng cách giúp họ bước ra khỏi vùng an toàn của mình.

Bass is strong with this one: Rick Rubin produces official Star Wars EDM  album | Rick Rubin | The Guardian

Sinh ra ở Long Island vào năm 1963 trong một gia đình mà âm nhạc không bao giờ ngừng phát, Rick Rubin đã thực hành Thiền Siêu việt (Transcendental Meditation - phương pháp thiền định mà người tập lặp đi lặp lại một câu “mantra” giúp họ tập trung sâu hơn vào quá trình hành thiền) từ năm 14 tuổi, được bác sĩ kê đơn để giúp giảm chứng đau cổ của ông và duy trì việc thiền định cho đến giờ. Ngay từ khi còn nhỏ, ông đã có niềm yêu thích đặc biệt với những bài hát phát ra từ chiếc radio của cha mẹ mình, bắt đầu từ nhạc của The Beatles, sau đó là Aerosmith AC/DC rồi đến The RamonesMinor Threat.

Vào đầu những năm trung học, Rick đã bị cuốn vào những âm thanh của các nhóm nhạc hard rock như AC/DCAerosmith, nối tiếp bởi trường âm thanh giận dữ và cuồng nhiệt từ thể loại punk rock.

Ông đã thành lập một ban nhạc punk của riêng mình tên là The Pricks, nhưng mặc dù ra mắt được 2 bài hát và có được một số tiếng tăm ở địa phương, dự án âm nhạc này của Rick lại không đi tới đâu.

some old pictures I took: Rick

Vào đầu những năm 80, ông chuyển đến New York và thi vào NYU, nơi ông theo đuổi chuyên ngành Triết học. Là một sinh viên triết với ý định theo học trường Luật, việc lựa chọn NYU có lẽ là một trong những bước ngoặt quan trọng nhất trong cuộc đời của Rick, bởi nó đã đặt ông tại chính một trong những điểm nóng nhất của hip-hop tại Mỹ thời bấy giờ.

Mỗi tối, ông đến các hộp đêm hip-hop địa phương, nơi ông là người da trắng duy nhất vui chơi và đã trở thành gương mặt quen thuộc của các câu lạc bộ ngầm có tiếng nhất New York như Negril và Roxy.

When NYC's Dance Scene Reigned Supreme - The Village Voice

Ở trường, Rick nói rằng ông cảm thấy như một kẻ ngoại đạo, dường như không thật sự hoà hợp với bất kì ai và là một phần của bất cứ điều gì. Cho đến khi ông nhận thấy những sinh viên da màu cùng trường đang nghe một thể loại âm nhạc mới mẻ và tràn đầy năng lượng - rap.

Những thanh niên da trắng hồi đó chỉ nghe Led Zeppelin, Yes và Pink Floyd, trong khi giới trẻ da màu thì luôn trong tình trạng chờ đợi những bản nhạc rap mới nhất. Ông nhận thấy rằng mọi người có tinh thần “cầu thị” về âm nhạc cao đến mức họ liên tục "nạp" vào người những thứ mới nhất, yêu thích chúng và… quên đi các bài hát đã phát hành trước đấy. Rap gần giống hệt như phong trào hardcore punk, trừ việc những thanh thiếu niên da màu thực sự chấp nhận và đón chào những trường âm thanh mới. Và chính Rick cũng vậy.

Mặc dù đang chơi trong một ban nhạc punk, Rick lại ngày càng say mê rap và hip-hop. Ông kết thân với một DJ mới nổi tên là Jazzy Jay, người từng DJing ở Negril và cũng là người cho ông những lời khuyên về việc nên mua những đĩa hát nào đáng tiền. Năm 1983, ông chính thức bắt tay làm việc với Jay và một MC khác là T La Rock trong một single mang tên “It’s Yours”.

Witness The Birth Of Def Jam w/ Rick Rubin ca. '85

Từ sự kết hợp của những nhịp 808 bùng nổ, tiếng scratching quyến rũ và cách gieo vần ngắn gọn, một đế chế - tên gọi Def Jam Records - đã ra đời. Tất cả đều được dựng nên từ chính căn phòng ký túc đại học chật hẹp của Rick.

“Lý do chữ "DJ" trong logo của Def Jam lớn như vậy là vì DJ là một thành phần tối quan trọng của thế giới hip-hop. Nhưng các bản ghi vào thời điểm đó không hề phản ánh sự thật này. Vì vậy, mục đích của việc làm nhạc, đối với tôi, gần giống như thực hiện lại một bộ phim tài liệu. Nó giống như là, tôi đến những câu lạc bộ này, tôi được nghe thứ âm nhạc tuyệt vời này, nhưng khi tôi mua các bản thu, chúng sẽ không bao giờ có cái “chất” giống như vậy. Nên từ điểm nhìn của một fan hâm mộ muốn sở hữu những bản thu giống những gì mình đã nghe ở các hộp đêm, tôi đã bắt đầu tự tạo ra chúng”.

The Story Behind Rick Rubin's Def Jam Logo - Tablet Magazine

Không lâu sau, những nghệ sĩ đang lên đã lần lượt xếp hàng để được hợp tác với cậu sinh viên triết bí ẩn, ăn nói nhẹ nhàng này, với LL Cool J là gương mặt đầu tiên. Sau đó, Beastie BoysRun-DMC lần lượt ghi tên vào danh sách. Những bản thu tới từ họ đã có những thành công về mặt thương mại nhất định, đủ để Columbia Records quyết định hợp tác với Rick và những cộng sự của anh trong một hợp đồng phân phối có giá trị lên tới 7 con số với Def Jam.

Rubin đã thông báo với bố mẹ mình rằng ông sẽ tham gia vào ngành kinh doanh âm nhạc bằng cách thực tiễn nhất có thế: gửi cho họ bức ảnh chụp tấm séc đầu tiên nhận được từ Columbia. Đó là cách để Rick nói với các bậc sinh thành rằng họ không phải lo lắng cho ông, rằng ông đang không vứt bỏ tương lai của mình chỉ vì ông không còn theo Luật nữa. Với tấm séc $600.000 đô, phần còn lại chỉ là lịch sử.

Từ đó, Def Jam Recordings đã trở thành một tượng đài của tính phiêu lưu và độc lập trong thế giới âm nhạc, liên tục phá vỡ những giới hạn để đưa hip-hop vào trong nhận thức của người yêu nhạc và được sự hưởng ứng rộng rãi hơn từ công chúng ở Mỹ và trên toàn thế giới, mở đường cho sự thống trị của hip-hop về sau. Và Rick Rubin cũng đã tự khẳng định bản thân như một producer mà chính cái tên là một bảo chứng chắc chắn về chất lượng trong mọi sản phẩm mình nhúng tay vào.

Trong một cuộc phỏng vấn năm 1986 với tờ The Village Voice, một Rick Rubin 23 tuổi khẳng định: Def Jam là một label âm nhạc độc nhất và chúng tôi thật sự kinh doanh âm nhạc, trong khi tất cả các công ty thu âm khác đều hoạt động như những ngân hàng. Họ cho vay tiền, bạn làm ra nhạc, bạn trả lại khoản nợ bằng doanh số bán hàng của mình, và họ sẽ lấy một phần từ đó. Các label chỉ nhìn âm nhạc như một thứ có thể mua qua bán lại được bằng tiền. Nó thực sự đáng kinh tởm”.

The Best Albums in Rick Rubin's Discography, Ranked - The RingerNgay từ những ngày đầu khởi nghiệp, Rick Rubin chưa bao giờ tập trung vào việc cố gắng tạo ra những bản nhạc hit. Mục tiêu của ông chỉ là kiến tạo ra âm nhạc kích thích cả bản thân ông lẫn người nghệ sĩ, và bằng việc duy trì cách tiếp cận chân thành này với thứ nghệ thuật mình theo đuổi, Rick đã tình cờ thay đổi bộ mặt của nền âm nhạc mãi mãi.

“Chúng tôi không làm tất cả những thứ này và nghĩ, ồ, điều này sẽ thay đổi thế giới. Nó giống như là, tôi biết bạn bè của tôi sẽ thích chúng. Và nếu có 500 người thích chúng thì điều đó thật siêu tuyệt vời! Nếu chúng tôi kiếm đủ doanh thu để có thể thực hiện một tác phẩm khác, thì chúng tôi đã coi đó là thành công rồi.”

Def Jam Recordings auf Twitter: ""Wherever we go, we bring the Monkey with  us, Ad-Rock drinks three, Mike D. is D, Double R foots the bill most  definitely." Beastie Boys and Rick

Trong thời gian làm đồng sở hữu của Def Jam, ông đã sản xuất những hip-hop album như “Radio” của LL Cool J, “Raisin Hell” của Run-DMC“Licensed To Ill” của Beastie Boys. Với Beastie Boys, Rick đã kết hợp 3 phong cách yêu thích của mình - punk, rap và heavy metal làm một. Và bất chấp tính chất có vẻ như phản cảm của nó, “Licensed To Ill” đã trở thành rap LP đầu tiên đứng đầu bảng xếp hạng Billboard. Rubin cũng đã tham gia sản xuất trong album năm 1986 của Slayer, “Rain And Blood”, và được coi là một trong những album heavy metal vĩ đại nhất từ trước đến nay. 

Chỉ trong vài năm ngắn ngủi, Def Jam đã trở thành một trong những hip-hop label lớn nhất thế giới. Nhưng Rick và nhà đồng sáng lập Russell Simmons đã không còn cảm thấy quan điểm kinh doanh và âm nhạc đồng điệu với nhau, và vào năm 1988, Rick Rubin đã rời Def Jam và tới Los Angeles, nơi ông thành lập hãng thu âm tiếp theo của mình, Def American Recordings.

Danh sách các nghệ sĩ mà Rubin đã làm việc cùng kể từ khi rời Def Jam năm 1988 thậm chí còn ấn tượng hơn, với Red Hot Chili Peppers (mà ông đã thực hiện đến 4 album cùng, bắt đầu với "Blood Sugar Sex Magik"), Jay-Z (trong "The Black Album", 2003, trong đó có "99 Problems"), và Justin Timberlake (trong "FutureSex / LoveSounds", 2006), cũng như The Black Crowes, Rage Against The Machine, Tom Petty, Mick Jagger, Sheryl Crow, Linkin Park , Metallica, Weezer, The Dixie Chicks - và gần đây là Josh Groban Kid Rock.

Rubin cũng có một màn hợp tác huyền thoại với Johnny Cash vào cuối sự nghiệp của nam danh ca, với bộ 3 American Recordings (1994), Unchained (1996) và American III: Solitary Man (2000).

The Best Of Johnny Cash's American Recordings | uDiscover

Quay trở lại vào thời điểm cuối những năm 60 và 70, Johnny Cash là một trong những ngôi sao nhạc rock lớn nhất trong thời của ông. Ông sở hữu hàng loạt các album bestseller và thậm chí còn có hẳn chương trình truyền hình của riêng mình, trong khi vẫn góp mặt ở các show nhạc lớn tại các khán đài kín người. Nhưng Johnny Cash mà Rick gặp vào năm 1993 lại đang ở một vị trí hoàn toàn khác. Cash đã không phát hành album nhạc đồng quê nào lọt vào trong top 10 nào kể từ 1976. Hãng thu âm lâu năm của ông - Columbia, label mà chính ông đã góp công xây dựng nên, đã từ bỏ ông vào năm 1986.

Huyền thoại đồng quê Johnny Cash bấy giờ đã bị coi như một nghệ sĩ “về vườn” và chỉ còn có thể biểu diễn trong các câu lạc bộ nhỏ tồi tàn. Nhưng Rick Rubin đang tìm kiếm những thử thách mới với tư cách là một music producer.

Thay vì làm việc với những rocker trẻ tuổi và đã thành danh, Rick muốn kết nối với một người "vĩ đại và quan trọng, nhưng đang không làm hết sức của họ". Cash thể hiện rõ sự ngờ vực khi được biết một rap producer muốn làm việc cùng ông, nhưng có lẽ lúc đó Cash đã không có gì để mất nữa.

Họ bắt đầu làm việc với nhau từ ngày 17/5/1993. Rick đã set up một hệ thống thu âm đơn giản tại gia và yêu cầu Cash chơi các ca khúc yêu thích của nam ca sĩ. Việc này diễn ra trong nhiều tuần, với cả 2 bên liên tục chia sẻ âm nhạc và những câu chuyện cùng nhau mà từ đó đã hình thành một tình bạn thân thiết. Trong vài tháng tiếp theo, cặp đôi đã thu âm hơn 70 bản demo acoustic solo và cuối cùng “xén” bớt xuống còn 13 bài hát, tất cả gói gọn trong album mà Rubin đặt tên là “American Recordings”.

Sau khi phát hành, nó đã trở thành album bán chạy nhất của Cash kể từ năm 1971 và đã giành giải Grammy cho Album Nhạc Folk Đương Đại Xuất Sắc Nhất vào năm 1995.

Rubin và Cash đã tiếp tục thực hiện thêm một số album cùng nhau, và tình bạn của họ vẫn tiếp tục bền chặt cho đến tận giây phút Cash qua đời vào tháng 9/2003. Bởi vì Rick sẵn sàng nhìn qua sự “hết thời” và những hứa hẹn mang tính thương mại, ông đã hồi sinh lại sự vĩ đại của Johnny Cash, cùng ông mang đến cho thế giới những sản phẩm âm nhạc tuyệt vời, trường tồn qua năm tháng.

“Tôi cảm thấy đây thực sự là một vấn đề của xã hội, khi chúng ta đang tâm vứt bỏ những điều tốt đẹp tồn tại trước thời đại của mình, chỉ vì chúng “già đi” và có vẻ không còn bóng bẩy nữa. Tôi không nghĩ tuổi tác làm mất đi sự vĩ đại của Johnny, và thật ra, khi ông đã già và giọng hát có thể yếu đi, bằng cách nào đó, Johnny lại có khả năng truyền tải cảm xúc trong những bài hát của mình một cách tròn đầy, sâu sắc hơn”.

Our American Network - How Rick Rubin Resurrected The Career of Johnny Cash

Vào năm 2007, Rick đón nhận một thử thách mới khi nhận công việc điều hành Columbia Records. Trong vòng 5 năm tiếp theo, ông đã dẫn đường cho một trong những công ty thu âm lớn nhất thế giới qua những năm đầu của thời đại âm nhạc phi vật lý. Niềm đam mê sáng tạo của Rick Rubin chưa bao giờ rời bỏ ông, và sau khi rời Columbia vào năm 2012, ông đã quay trở lại với American Recordings

Rick Rubin là một nhà sản xuất âm nhạc phi truyền thống. Vào năm 2007, Rick nói với tạp chí Esquire, “Tôi không biết gì về âm nhạc cả. Công việc của tôi thật sự liên quan rất ít đến âm nhạc. Nó xoay quanh sở thích và gu âm nhạc của bản thân tôi hơn, cả về sự cân bằng và cảm nhận từ văn hoá”.

Rubin thực hành âm nhạc với điểm nhìn của một người yêu âm nhạc và một triết gia. Ông nổi tiếng với tài năng của một người biết lắng nghe và khả năng đưa ra những gợi ý về cách nghệ sĩ có thể cải thiện sản phẩm của họ, cùng với việc cung cấp một không gian an toàn để tạo ra âm nhạc mà không có áp lực bên ngoài nào có thể chạm tới họ.

Rick Rubin: One Mastermind Behind System Of A Down's Fame | by Alexander  Briseño | The Riff | Medium

Các sản phẩm của Rubin có xu hướng đơn giản hoá, mạch lạc và có một sức nặng nhất định. Ông tạo ra âm nhạc theo cách mà một người pha chế nước hoa tạo ra mùi hương - từ từ, từng chút một, có vẻ thiên theo bản năng nhưng đi kèm một sự sáng rõ phi thường. Đối với các nghệ sĩ, các "kỹ thuật sản xuất" của Rick thường dựa vào các bài tập lý-tưởng-hoá bản thân của chính họ, thúc đẩy họ nhìn vào phần nội tại bên trong và từ đó nhìn ra bên ngoài, về những gì họ có thể hoặc không biết họ có thể là - và từ đó để tất cả trôi theo hướng nó cần đi.

Thứ "tài sản" được đánh giá cao nhất của Rick Rubin với tư cách là một nhà sản xuất có lẽ là khả năng luận ra những gì một bài hát cụ thể yêu cầu, chỉ bằng việc lắng nghe và sau đó “đánh bóng” lại chúng. Khi quan sát Rick Rubin làm việc, chắc chắn sẽ có một phân đoạn người khác có thể thấy Rick áp dụng tài năng lắng nghe của mình, một cách “mãnh liệt”. 

All Good Found: Music Producer Rick Rubin and the Art of Listening to Music

Bạn có thể tận mắt nhìn thấy quá trình này từ quảng cáo Samsung của Jay Z, trong đó Rick nằm trên chiếc ghế dài với tay và đôi chân trần bắt chéo, đôi mắt nhắm nghiền. Bộ râu của Rick dường như cũng đang thả lỏng, còn đầu ông nhẹ nhàng lắc sang phải, sang trái, rồi lại sang phải.

Ở trong khung hình đó, ông hoàn toàn thả trôi, như đang thực hành một niềm tôn kính sâu sắc với tinh thần mà chỉ âm nhạc mới có thể cung cấp, trong khi hoàn toàn nhận thức được rằng người xung quanh cũng đang đi qua khoảnh khắc tương tự - từ việc ngắm nhìn Rick Rubin đi qua các trải nghiệm âm nhạc này.

Liệu bạn có ngạc nhiên khi biết Rick Rubin thực sự thích ảo thuật không? Bài báo trên New York Times năm 2007 của Lynn Hirschberg đã kể về cách mà ảo thuật đã trở thành nỗi ám ảnh của Rubin kể từ khi còn là một cậu bé 9 tuổi. Ông chia sẻ: “Khi tôi mới chỉ 14, tôi đã có những người bạn là ảo thuật gia trong tuổi lục tuần. Tôi đã học được rất nhiều điều từ họ - tôi vẫn luôn luôn nghĩ về ảo thuật. Tôi luôn nghĩ về cách mọi thứ vận hành, cơ chế hoạt động của bất cứ tình huống nào - đó là bản chất của việc thực hành ảo thuật”.

Để những “phép màu” có thể thực hiện thành công, bạn cần 2 yếu tố: một người khán giả sẵn sàng tham gia cùng một niềm tin vững chắc rằng phép thuật là có thật, và một ảo thuật gia có thể soi tỏ chúng, trong lĩnh vực mà sự rõ ràng dường như không được phép tồn tại. Đây là những gì Rick Rubin làm. Ông cho bạn biết bạn cần phải làm gì và biến những điều không tưởng thành sự thật.

"Ảo vọng" của Rick Rubin chính là niềm tin không suy suyển vào sự tồn tại của những kiệt tác vĩnh cửu, ngay cả trong thế giới dường như đang dần vô cảm hơn với chúng, hay còn gọi là ngành công nghiệp âm nhạc hiện đại.

Watch Kendrick Lamar Meet Rick Rubin and Have an Epic Conversation | GQ

“Ngay từ đầu, tất cả những gì tôi quan tâm là làm cho âm nhạc trở nên tuyệt vời hơn,” ông chia sẻ với tờ Newsweek. “Những thứ không nên trở thành những thành tố quan trọng là thời gian, vị trí trên bảng xếp hạng, các kỷ lục lập ra trên những đài phát thanh, doanh số bán hàng - không thứ nào trong số đó nên là điều cản trở một tác phẩm trở thành huyền thoại. Tất cả những gì chúng làm là làm mờ đi ý nghĩa thật sự của âm nhạc”. 

Số lượng những tác phẩm cộp mác “sản xuất bởi Rick Rubin” cho tới thời điểm này trong sự nghiệp của ông thực sự đáng kinh ngạc. Rick Rubin là một trong những nhà sản xuất âm nhạc vĩ đại nhất của thời đại này - điều này không có gì để bàn cãi. Nhưng để thực sự đi sâu vào cốt lõi quá trình sáng tạo của ông, chúng ta cần phải đến phòng thu âm tại Malibu của Rick, Shangri-La.

Nằm trên những ngọn đồi ở California phía trên bãi biển Zuma, Shangri-La, một trong những phòng thu âm nổi tiếng nhất thế giới, được bao bọc bởi một màu xanh tươi tốt với âm thanh dịu dàng của sóng biển. Không gian này cho phép các nghệ sĩ kết nối với thế giới tự nhiên, một điều hoàn toàn trái ngược với hầu hết các phòng thu âm gần như chìm trong bóng tối.

Ban đầu, Shangri-La được xây dựng vào giữa những năm 1970 cho Bob Dylan, nhưng kể từ khi Rubin mua nơi này vào năm 2011, sức lôi cuốn của Shangri-La lên cao hơn bao giờ hết.

Khi có trong tay nơi này, Rick đã cho phủ mọi bề mặt của nó bằng một lớn sơn trắng. Giám đốc Điều hành của studio từng chia sẻ với Architectural Digest: “Quá trình sáng tạo cũng là quá trình loại-bỏ; bạn phải loại bỏ càng nhiều “tạp âm” càng tốt. Một trong những điều mà Shangri-La thực sự làm tốt với thiết kế tối giản của nó là không có những thứ không cần thiết và gây mất tập trung như TV, thậm chó còn không có một cái đồng hồ để nói cho bạn biết bây giờ là mấy giờ. Nó giống như một tấm canvas mới toanh vậy”.

Take a look around Rick Rubin's comfortably minimalist home in Malibu -  Curbed LA

Jean Dawson đã từng chia sẻ trong bộ phim tài liệu “Shangri-La”, một sê-ri 4 phần nói về Rubin và cuộc sống tại Shangri-La:

Ở xung quanh một người như Rick và môi trường Rick tạo ra, nó giống như bạn đang trên một chuyến tàu nhanh đến Disneyland vậy. Đến Shangri-La và làm nhạc là một trải nghiệm được sắp xếp rất hợp lý, nơi những vấn đề mà bạn thường gặp phải trong khi làm nhạc không hề tồn tại. Tôi không thật sự bị “writer’s block” bao giờ, nhưng đôi khi tôi sẽ bắt đầu đơn giản hóa và đơn giản hóa những bài hát của mình, và tôi nghĩ đó là bởi ảnh hưởng của Rick, vì bạn đang ở trong một môi trường tinh giản đến mức bạn bắt đầu đưa chính nó vào trong âm nhạc của mình mà không cần gắng sức".

A Conversation With Rick Rubin, Music's Greatest Vibes Manager | The FADER

Mục tiêu của Rubin là tạo ra một không gian nơi một nghệ sĩ có thể hoàn toàn ổn với việc dễ bị tổn thương và tự do là chính mình 100%, không cần đem theo những nỗi niềm hổ thẹn hay phải “diễn” theo một cách nào đó. Không đặt ra bất cứ kỳ vọng nào, Shangri-La là một nơi an toàn để bạn lột bỏ lớp trang điểm bên ngoài và được tự tại là chính mình. 

Rick Rubin chịu trách nhiệm về vô số những chuyển biến của nền âm nhạc trong 30 năm qua, từ khi thành lập nên Def Jam đến việc làm mới sự nghiệp của Johnny Cash. Tuy nhiên, bằng cách nào đó, ngay cả khi đã tiếp thu toàn bộ khối lịch sử này, từ giải Grammy đến đến Grammy khác, từ hip-hop đến metal và ngược lại - thật khó để xác định chính xác những gì nhân vật vĩ đại này đã làm, điều gì khiến người này trở thành một vị thần, điều gì làm ông không thể thay thế được.

Thật khó để lí giải khối di sản của một người đàn ông dường như không làm bất cứ điều gì - trong khi làm mọi thứ cùng một lúc. Nếu gạt tất cả mọi thứ sang một bên, thì có lẽ siêu năng lực của Rick Rubin chỉ đơn thuần là ông luôn luôn sẵn lòng lắng nghe.

Music Producer Rick Rubin's Malibu Oasis - WSJ

Rick Rubin được biết đến là người sẽ nhìn thẳng vào người đối diện và khiến họ hồi tưởng lại một cột mốc quan trọng trong cuộc đời đã làm nên họ. Ông có thể bóc tách mọi lớp mặt nạ mà một người trưng ra với thế giới, thứ mà những người nổi tiếng có lẽ phải diện hàng trăm hàng nghìn lớp, và làm điều đó một cách tự nhiên như hơi thở, bằng cách đối diện với họ trong khi chia sẻ những sở thích chung trong âm nhạc cũng như cuộc sống. Ông chỉ yêu cầu họ suy nghĩ về điều mà họ ước họ có thể nói, loại bỏ những kỳ vọng bên ngoài và làm họ tạo ra một album mà họ luôn muốn thực hiện.

Nếu quá trình này được bên còn lại tôn trọng, kết quả cuối cùng nhất định phải là một thứ gì đó thuần khiết và đầy những lớp lang và màu sắc riêng của người làm nên nó, nếu không muốn nói là tuyệt phẩm.

Run-DMC, Aerosmith, Russell Simmons and Rick Rubin, New York, 1986 -  TeachRock

Không có bất cứ điều gì được nói đến ở trên liên quan đến phần kỹ thuật trong âm nhạc. Rick Rubin có một đội ngũ các producer và kỹ sư âm thanh để đảm nhiệm việc đó, nhưng vai trò định hướng quá trình sáng tạo của Rick khó có thể tìm được người nào khác xứng tầm.

Dựa trên các cuộc trò chuyện với từng nghệ sĩ, Rubin tìm ra cách hỗ trợ điểm mạnh của họ và loại trừ bớt những gì còn yếu, đó là cách ông có thể làm việc với nhiều nghệ sĩ như vậy. Rick khuyến khích một số nghệ sĩ viết nhạc trong khi họ đang lái xe vì sự chú ý mà họ dành cho việc lái xe sẽ ngăn họ lần lữa với các lựa chọn. Đối với một nghệ sĩ đang gặp khó khăn với ca từ, ông đã phát minh ra một trò chơi với thơ để giúp chính ông và cả nghệ sĩ sử dụng trực giác của mình để tìm về nguồn gốc của ý nghĩa bài hát đối với họ.

“Nếu bạn thực sự lắng nghe những gì mọi người nói, họ sẽ nói cho bạn mọi thứ. Tôi thật sự chỉ chú tâm đến những gì mọi người nói. Và qua đó, tôi sẽ "dịch" lại luồng suy nghĩ mà người khác đã nói với tôi về bản thân họ mà chính họ cũng không biết về mình, và cố mở ra những cánh cửa họ để có thể đến những miền đất họ muốn tới.”

The Best Albums in Rick Rubin's Discography, Ranked - The Ringer

Các nhà sản xuất âm nhạc đến từ những hoàn cảnh và cuộc sống khác nhau, và điều đó thường quyết định thể loại âm nhạc mà họ tạo ra. Rick tiếp cận công việc của mình từ góc độ của một người hâm mộ, và việc ông là fan của nhiều thể loại khác nhau giúp Rick có lợi thế gần như áp đảo.

Hầu hết các hip-hop producer nổi tiếng chỉ có tên tuổi ở thể loại rap, và sử dụng những âm thanh và chất liệu âm nhạc phổ biến thời bấy giờ. Những nhà sản xuất này muốn đảm bảo rằng dấu ấn của họ trên đường đua này là không thể phớt lờ, với những producer tag trong các sản phẩm mình thực hiện.

Rick Rubin thì lại có cách tiếp cận hoàn toàn ngược lại: ông luôn cố gắng làm cho bản thân không “dính mắc” với các bài hát càng nhiều càng tốt, và việc không để lại bất kỳ dấu ấn cụ thể nào của bản thân là một điều đặc biệt và hiếm có. Không một ai đã nghe qua album mới của The Strokes và có thể chắc chắn rằng nó được sản xuất bởi Rick Rubin. Và sự “tàng hình” này đã được coi là chính dấu ấn của Rick Rubin từ những ngày đầu tiên. Trong suy nghĩ của Rick, càng đưa cái tôi ra xa, ông càng làm tốt công việc của mình.

Thực hành thiền định giúp con người rút ngắn con đường đi đến sự chấp nhận toàn vẹn các thái cực khác nhau của mình, khi cái tốt cũng như cái xấu và ánh sáng chả khác gì bóng tối. Rubin áp dụng chính lập trường không phán xét này để giúp các nghệ sĩ mình làm việc cùng vận dụng hết sức sáng tạo của họ. Rick Rubin đã giúp Beastie Boys (và rất nhiều người khác) có được sự tự tin để đưa sản phẩm của họ ra ngoài thế giới. Ông lắng nghe mọi thứ và để ý đến cảm giác của mình, sau đó tìm ra cách để nắm bắt và chia sẻ cảm giác đó với những người khác.

Cần rất nhiều bản lĩnh để bước lên sân khấu và diễn. Cần rất nhiều trí thông minh để biết nói những gì cần nói. Cần phải có đôi tai tinh nhạy để nghe thấy những gì đang tạo ra tiếng vang. Và quan trọng nhất, cần có một sự tự tin đến độ "trơ trẽn" nhất định để giúp tạo nên dòng chảy của một nền văn hóa bằng cách đóng góp những thứ thật sự ý nghĩa cho nó.

Rick Rubin tìm ra sự tự tin có sẵn bên trong bản thân mình và chia sẻ nó đó thông qua việc hỗ trợ người khác, và cho phép họ theo đuổi những gì được chứng mình là đã thành công, nhưng ở một quy mô "lớn hơn". Rick Rubin thực sự tin rằng nếu "kim chỉ nam" của ông đang dần được lan toả và chính nó đang phục vụ cho thứ văn hóa mà mình yêu mến, bản thân ông chắc chắn có thể có đem tới những đóng góp tích cực và ý nghĩa.

Ở tuổi 58, có vẻ như vai trò chính của Rick giờ đây là một nhà trị liệu hơn là một người sản xuất âm nhạc truyền thống. Một số nghệ sĩ cần vài lời góp về chất liệu âm nhạc của họ, trong khi những người khác chỉ cần một cuộc trò chuyện để có sức ra khỏi giường vào buổi sáng. Và Rick có thể làm giúp được cả 2. Ngày nay, ông là khuôn mặt xuất hiện trong những cuộc phỏng vấn sâu sắc nhất trên YouTube với những huyền thoại âm nhạc khác như Kendrick Lamar Andre 3000. Rick Rubin hiện đang thực hiện một podcast có tên “The Broken Record” cùng, nơi ông ngồi xuống với những nghệ sĩ có tầm ảnh hưởng nhất thời đại, và đơn giản là tiết lộ cho người nghe một góc nhìn thoáng qua về loại “liệu pháp” mà Rick cung cấp, thông qua những cuộc trò chuyện đơn thuần.

Rick Rubin giờ có lẽ đang ngồi chiêm nghiệm về cuộc sống và nghệ thuật trên một vách đá nào đó bên ngoài dinh thự Malibu của mình. Có lẽ, giờ ông vẫn đang trên cuộc hành hương ngay trong tâm trí mình, qua những dải đất hoang nằm giữa miền tâm linh và sáng tạo. Khi bước ra thế giới bên ngoài, đối mặt với một nền công nghiệp không bao giờ ngừng nói, Rick Rubin tìm thấy sự tĩnh tại trong âm nhạc và từ chính những gì mà người nghệ sĩ tạo ra chúng muốn chia sẻ, không quên gợi nhắc về sức mạnh của việc tối giản hoá trong khi làm thứ mình giỏi nhất - đem đến sự đủ đầy cho tất thảy mọi thứ ông chạm vào.

nhật linh ʚ

Read more